Europese kwaliteitssystemen: Landbouwproducten en levensmiddelen

Beschermde Oorsprongsbenamingen (BOB)
Beschermde Geografische Aanduidingen (BGA)
Gegarandeerde Traditionele Specialiteiten (GTS)

Op deze pagina:

Bescherming van Europees geregistreerde benamingen

Europa beschikt over een erg uitgebreid palet van typische landbouwproducten en levensmiddelen en heeft een sterke reputatie voor de productie van kwaliteitsproducten.

Als een product een positieve reputatie opgebouwd heeft, kan het de concurrentie ondervinden van producten die zich voordoen als het origineel en dezelfde naam gebruiken. Deze oneerlijke concurrentie ontmoedigt niet alleen producenten van kwaliteitsproducten maar misleidt ook de consumenten.

Vanaf het begin van de jaren '90 heeft de EU met de hervorming van het Europees Gemeenschappelijk Landbouwbeleid, meer en meer de nadruk gelegd op kwaliteit in plaats van op kwantiteit.

In 1993 ontstond EU-wetgeving om namen van bijzondere landbouwproducten en levensmiddelen die gelinkt zijn aan een bepaald grondgebied of authentieke productiewijze te beschermen. In 2012 werd deze regelgeving geüpdatet en geoptimaliseerd.

Benamingen en logo's

Er zijn 3 verschillende kwaliteitsregelingen door de Europese Unie in het leven geroepen voor typische landbouwproducten en levensmiddelen. Alleen producten waarvan de naam door de Europese Unie erkend is, mogen op hun verpakking het officiële logo dragen.

Logo Beschermde Oorsprongsbenaming

BOB: Beschermde Oorsprongsbenaming

Dit kwaliteitssysteem taat open voor producten die heel sterk verbonden zijn met het gebied waarin ze geproduceerd worden. De kwaliteit of de kenmerken van het product dienen in hoofdzaak of exclusief te danken zijn aan het bijzondere geografische milieu van de plaats van oorsprong. Het geografisch milieu omvat inherente natuurlijke en menselijke factoren (zoals klimaat, bodemgesteldheid, topografie, lokale know-how, enz. ..). Bovendien wordt een BOB enkel verleend aan producenten waarvan de productie, verwerking en bereiding plaatsvinden binnen een bepaald geografisch gebied.

Logo Beschermde Geografische Aanduiding

BGA: Beschermde Geografische Aanduiding

Voor een BGA is het verband tussen het product en zijn geografische oorsprong kleiner dan bij een BOB. Het volstaat dat een bijzondere kwaliteit of reputatie aan de geografische oorsprong kan worden toegeschreven. Minimaal één van de productie-, verwerkings- of bereidingsstadia moet in het geografische gebied gebeuren.

 

Logo Gegarandeerde Traditionele Specialiteit

GTS: Gegarandeerde Traditionele Specialiteit

Deze vermelding verwijst niet naar de herkomst van een product, maar beklemtoont het verband tussen de kwaliteit er van en de traditionele productiemethode of traditionele productsamenstelling.

 

Registratieprocedure BOB/BGA/GTS

Producentengroeperingen die overwegen om een productdossier op te stellen, kunnen zch wenden tot het Steunpunt Streekproducten van het Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing.  Het Steunpunt Streekproducten begeleidt producenten bij het schrijven van hun productdossier.

Meer info vindt u op http://streekproduct.be/steunpunt/index.phtml?id=12.

Een aanvraagdossier voor het bekomen van een BOB, BGA of GTS moet ingediend worden bij het Departement Landbouw en Visserij.

De registratieprocedure verloopt in 2 fasen, een eerste fase op niveau van het Vlaams Gewest en een tweede fase op niveau van de Europese Unie.

Een schematisch overzicht van de procedure op Vlaams en Europees niveau vindt u terug in volgende documenten:

Vlaamse productdossiers

 De belangrijkste fasen in de registratieprocedure zijn:

  • Ingediende dossiers – Vlaams gewest
  • Publieke consultatie – Vlaams gewest
  • Evalutatie door de Vlaamse adviescommissie BOB/BGA/GTS
  • Beroepsprocedure Raad van State– Vlaams gewest
  • Ingediende dossiers – Europese Commissie
  • Bezwaarprocedure – Europese Commissie

Ingediende dossiers

Voor de volgende benamingen werd bij het Departement Landbouw en Visserij een aanvraagdossier voor een erkenning ingediend. Deze dossiers ondergaan voor het ogenblik een eerste administratieve analyse op volledigheid en correctheid.

Ingediende dossiers

Naam BOB/BGA/GTS Categorie Datum indiening
Belgische chocolade BGA chocolade en afgeleide producten 3/10/2016
Belgische pralines BGA chocolade en afgeleide producten 3/10/2016

Publieke consultatie

Na de administratieve controle van het aanvraagdossier volgt er een periode van publieke  consultatie. De erkenningsaanvraag wordt bekendgemaakt via een publicatie in het Belgisch Staatsblad. Elke natuurlijke persoon of  rechtspersoon met een rechtmatig belang kan kennis nemen van het productdossier en kan binnen een termijn van dertig kalenderdagen volgende op de publicatie, een bezwaar indienen.  Bezwaren moeten ingediend worden bij het Departement Landbouw en Visserij.

Publieke consultatie
Naam BOB/BGA/GTS Publicatie Belgisch Staatsblad Uiterste datum bezwaar

Evaluatie door de Vlaamse adviescommissie BOB/BGA/GTS en herwerking dossier

De Vlaamse adviescommissie bestudeert het productdossier en geeft opmerkingen op het dossier aan de aanvragende vereniging.  Na verwerking van de opmerkingen door de aanvragers, geeft de Vlaamse adviescommissie BOB/BGA/GTS advies aan de minister over het dossier.

Evaluatie door Vlaamse adviescommissie BOB/BGA/GTS en herwerking dossier
Naam BOB/BGA/GTS Publicatie Belgisch Staatsblad
Belgisch Witblauw Vlees BGA 22 november 2013
Spéciale belge ale BGA 13 februari 2012

Beroepsprocedure bij de Raad van State

Na de eerste publieke consultatie en na evaluatie van het dossier door de Vlaamse adviescommissie BOB/BGA/GTS heeft de Vlaamse minister van Landbouw zijn goedkeuring verleend aan volgende aanvraagdossiers. Elke betrokken natuurlijke of rechtspersoon met een rechtmatig belang kan beroep aantekenen bij de Raad van State tegen deze beslissing.

Beroepsprocedure Raad van State
Naam BOB/BGA/GTS Publicatie Belgisch Staatsblad Uiterste datum beroep RvS

Dossiers ingediend bij de Europese Commissie

Na afronding van de Vlaamse fase van de erkenningsprocedure werden de volgende dossiers ingediend bij de Europese Commissie. De Europese Commissie beschikt over 6 maanden om de dossiers te beoordelen.

Ingediend bij de Europese Commissie
Naam BOB/BGA/GTS Categorie Datum indiening
Zuid-West-Vlaams roodbruin bier (ingetrokken) BGA  Bier  14 januari 2014

Vlees van het rood ras van West-Vlaanderen

Vlees van het rood ras van W-Vl

BOB Vlees 11 januari 2017

Europese bezwaarprocedure

Als de Europese Commissie oordeelt dat het aanvraagdossier voldoet aan alle voorwaarden, publiceert ze de samenvatting in het Europees publicatieblad. Elke natuurlijke of rechtspersoon met een rechtmatig belang die gevestigd is in een andere lidstaat dan België kan een bezwaar indienen.

Geregistreerde benamingen

Geregistreerde benamingen
NAAM BOB/BGS/GTS CATEGORIE ERKENNINGSDATUM

Faro, Oude Geuze, Oude Geuze-Lambiek, Oude Lambiek, Oude Kriek, Oude Kriekenlambiek, Oude Frambozenlambiek, Oude Fruit-lambiek

productdossier_oude_geuze_oude_geuze-lambiek_oude_lambiek.pdf

productdossier_oude_kriek_oude_kriekenlambiek_oude_frambozenlambiek_oude_fruitlambiek.pdf

productdossier_faro.pdf

GTS Bier 21 november 1997
Lambiek, Geuze-Lambiek, Geuze, Kriek, Kriekenlambiek, Frambozenlambiek, Vruchtenlambiek GTS Bier 7 mei 1998
Geraardsbergse mattentaart (PDF) BGA Brood en gebak 16 februari 2007
Vlaams-Brabantse tafeldruif (PDF) BOB Fruit en groenten 11 juli 2008
Brussels grondwitloof (PDF) BGA Fruit en groenten 5 augustus 2008
Gentse azalea (PDF) BGA Sierteelt 13 april 2010
 Liers vlaaike BGA Brood en gebak 9 december 2013
 Poperingse hopscheuten BGA  Fruit en groenten  7 november 2013
Vlaamse laurier BGA Sierbloemen en -planten 6 mei 2015
Potjesvlees uit de Westhoek.pdf BGA Vleesproducten 9 januari 2015

Zie ook: Streekproducten

Een volledige lijst van alle Europees erkende producten vindt u in de Europese databank DOOR.

Een nieuwe producent die een geregistreerde naam en het Europese logo wenst te gebruiken, dient zich aan te melden met dit formulier.  Vooraleer hij de beschermde benaming en het logo kan gebruiken, moet de producent een precontrole ondergaan.

Bezwaren

De Europese Commissie maakt alle registratieaanvragen bekend via een publicatie in het Europees publicatieblad. Hierop volgend heeft elke natuurlijke persoon of rechtspersoon gedurende 3 maanden het recht om bezwaar in te dienen tegen een registratieaanvraag voor een benaming als BOB, BGA of GTS. Deze bezwaren worden ingediend bij de betrokken nationale administratie.

Natuurlijke personen of rechtspersonen die in het Vlaamse gewest woonachtig of gevestigd zijn, kunnen hun bezwaar indienen bij het Departement Landbouw en Visserij.

Maak hiervoor gebruik van het sjabloon dat u terugvindt in bijlage  III van verordening (EU) nr. 668/2014 : http://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32014R0668&from=NL.

Wetgeving

  • Verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 21 november 2012 inzake kwaiteitsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen.
  • Verordening (EU) nr. 668/2014 van de Commissie van 13 juni 2014 houdende uitvoeringsbepalingen van verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad inzake kwaliteitsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen.
  • Verordening (EU) nr. 664/2014 van de Commissie van 18 december 2013 tot aanvulling van verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad betreffende de vaststelling van de symbolen van de Unie voor beschermde oorsprongsbenamingen, beschermde geografische aanduidingen en gegarandeerde traditionele specialiteiten en betreffende bepaalde voorschriften inzake het betrekken, bepaalde procedurebepalingen en bepaalde aanvullende overgangsregels.

De tekst van de Verordeningen kunt u raadplegen op de website van de EU:
http://eur-lex.europa.eu/nl/index.htm

  • Besluit van de Vlaamse Regering van 19 oktober 2007 betreffende de bescherming van geografische aanduidingen en oorsprongsbenamingen van landbouwproducten en levensmiddelen en de gegarandeerde traditionele specialiteiten voor landbouwproducten en levensmiddelen.
    BS van 7.11.2007 blz. 56509-56511
  • Ministerieel besluit van 7 maart 2008 tot uitvoering van het besluit van de Vlaamse Regering van 19 oktober 2007 betreffende de bescherming van geografische aanduidingen en oorsprongsbenamingen van landbouwproducten en levensmiddelen en de gegarandeerde traditionele specialiteiten voor landbouwproducten en levensmiddelen.
    BS van 25.03.2008 blz. 16485
  • Ministerieel besluit van 7 maart 2008 tot benoeming van de leden van de adviescommissie, vermeld in artikel 1, 9°, van het besluit van de Vlaamse Regering van 19 oktober 2007 betreffende de bescherming van geografische aanduidingen en oorsprongsbenamingen van landbouwproducten en levensmiddelen en de gegarandeerde traditionele specialiteiten voor landbouwproducten en levensmiddelen.
    BS van 25.03.2008 blz. 16536

De tekst van het besluit van de Vlaamse Regering en de twee ministeriële besluiten kunt u raadplegen op de website van het Belgisch Staatsblad.

http://www.belgielex.be/

Contact

Alle schriftelijke correspondentie kan u richten aan:

Departement Landbouw en Visserij
T.a.v. dhr. Gilbert Crauwels, afdelingshoofd
Koning Albert-II-laan 35, bus 40
1030 Brussel

Voor inhoudelijke vragen kan u terecht bij:

Koning Albert II-Laan 35, bus 40 - 1030 Brussel
Tel. 02 552 79 48
Marian Debonne, Beleidsadviseur
e-mail: marian.debonne@lv.vlaanderen.be