Europees partnerschap voor innovatie (EIP) - operationele groepen

Oproep 2017

Het Departement Landbouw en Visserij van de Vlaamse overheid doet een nieuwe oproep tot het indienen van projectvoorstellen voor de oprichting en werking van operationele groepen. De oproep bestaat uit twee delen, enerzijds gericht op de crisis in de dierlijke sector en anderzijds gericht op de plantaardige sector.

Innovatie in de land- en tuinbouwsector is belangrijk om economische ontwikkelingen te realiseren en tegemoet te komen aan maatschappelijke uitdagingen. Want stilstaan is achteruitgaan. Het Vlaams Programmeringsdocument voor Plattelandsontwikkeling 2014-2020 (PDPO III) is een instrument met een uitgebreide reeks aan maatregelen die de competitiviteit en verduurzaming van de Vlaamse land- en tuinbouw stimuleren en ondersteunen. Eén van deze maatregelen is innovatie stimuleren door middel van Europees partnerschap voor innovatie (EIP) met als doel het stimuleren van de interactie tussen onderzoek en praktijk. De betrokkenheid van land- en tuinbouwers heeft als voordelen dat onderzoeksvragen meer op basis van de praktijk bepaald zullen worden, dat er meer interactie is tussen land- en tuinbouwers onderling en dat onderzoekers leren hoe hun resultaten in de praktijk gebruikt worden.

Het EIP volgt een bottom-up-benadering, waarin betrokkenen zich kunnen organiseren in een ‘operationele groep’ rond een concreet vraagstuk uit de praktijk. In een operationele groep organiseren land- en tuinbouwers, adviseurs, onderzoekers, ondernemers en/of andere actoren zich rond een bepaald vraagstuk, zoeken ze een oplossing en werken ze samen aan concrete innovaties. Operationele groepen voeren projecten uit gericht op het testen en toepassen van innovatieve praktijken, technologieën, processen en producten met als doel het versterken van de link tussen onderzoek en praktijk. De samenstelling van de operationele groep moet zo gekozen zijn dat de uitvoerders beschikken over de juiste/vereiste expertise voor het welslagen van het samenwerkingsverband.

Oproep crisis in de dierlijke sector

De Europese Unie stelde middelen ter beschikking om buitengewone aanpassingssteun te verlenen aan de melkproducenten en/of landbouwers in de sectoren rundvlees, varkensvlees en schapenvlees („landbouwers in andere veehouderijsectoren”). Een van de vijf crisismaatregelen die de minister naar voren heeft geschoven in het kader van deze steun is de oprichting en werking van operationele groepen binnen de dierlijke sector. Binnen deze maatregel moeten activiteiten verricht worden met als doel de economische duurzaamheid van bedrijven te stimuleren en bij te dragen tot het stabiliseren van de markt Bovendien moet het economische voordeel van de steun volledig aan de landbouwers ten goede komt.

De oproep voor operationele groepen is rond een thema naar keuze maar de activiteiten verricht door de operationele groep moet dienen ter ondersteuning van landbouwers in de sectoren rundvee, varkensvlees en schapenvlees en moeten beantwoorden aan minstens één van de volgende acties:

  1. kleinschalige landbouw;
  2. het toepassen van extensieve productiemethoden;
  3. het toepassen van milieu- en klimaatvriendelijke productiemethoden;
  4. het uitvoeren van samenwerkingsprojecten;
  5. het uitvoeren van kwaliteitsregelingen of projecten ter bevordering van de kwaliteit en de toegevoegde waarde;
  6. opleiding op het gebied van financiële instrumenten en risicobeheersinstrumenten.

In totaal kunnen binnen het beschikbare budget minimum tien operationele groepen in het kader van crisis in de dierlijke sector geselecteerd worden. Binnen de oproep dierlijke productie wordt vereist dat de aanvrager een zekerheid stelt die overeenkomt met 100 % van de toegekende subsidie. Enkel zekerheden van erkende kredietinstellingen worden in aanmerking genomen.

Oproep plantaardige productie

Het Departement Landbouw en Visserij doet in het kader van het Vlaams Programmeringsdocument voor Plattelandsontwikkeling 2014-2020 (PDPO III) een oproep voor operationele groepen in de plantaardige productie. De oproep voor de operationele groepen is rond een thema naar keuze in de fruitteelt of algemeen in de plantaardige productie.

In totaal kunnen binnen het beschikbare budget vijf operationele groepen geselecteerd worden, waarvan drie in de fruitteelt en twee in de ruime plantaardige productie.

Praktische informatie

De oproep werd op 15 mei 2017 om 24u gesloten.

Het maximale subsidiebedrag per operationele groep bedraagt 30.000 euro. De subsidie bedraagt maximaal 90% van de subsidiabele kosten. De indiener en partners staan zelf in voor de overige 10% cofinanciering. Werkings- en personeelskosten die effectief betaald zijn in het kader van het project en niet in andere projecten ingebracht worden, komen als cofinanciering in aanmerking. De kost verbonden aan de zekerheidsstelling komt eveneens in aanmerking als cofinanciering. Het bedrag van de ingebrachte kosten voor cofinanciering moet berekend en controleerbaar zijn, zoals ook vermeld in de handleiding bij het aanvraagformulier.

 

Infomomenten

Het Departement Landbouw en Visserij heeft op 25 april (te Oostmalle) en 28 april (te Melle) infomomenten georganiseerd rond het indienen van voorstellen voor operationele groepen in het kader van deze oproep waarbij enkele inspirerende voorbeelden van innovatie werden toegelicht. De volgende presentaties werden hier toegelicht:

Presentatie over de maatregel EIP-operationele groepen met praktische toelichting

Presentatie met inspirerende voorbeelden van Agreon Quick Win-projecten door Inagro

Presentatie met inspirerende voorbeelden van Innovatiesteunpunt

Meer info?

Sara Gomand | sara.gomand@lv.vlaanderen.be  | Tel. 02 552 77 60

Els Lapage | els.lapage@lv.vlaanderen.be

Oproep 2016

De oproep voor de operationele groepen was rond een thema naar keuze of rond het thema Instandhoudingsdoelstelling/Programmatische Aanpak Stikstof (IHD/PAS).

In totaal werden binnen het beschikbare budget vijf operationele groepen geselecteerd.

Geselecteerde operationele groepen oproep 2016 – thema IHD/PAS

VleesVEEPAS - Emissiebeperking door goede praktijk bedrijfsvoering vleesvee

Korte Samenvatting
De operationele groep ‘VleesVEEPAS - Emissiebeperking door goede praktijk bedrijfsvoering vleesvee’ werd ingediend door Inagro vzw en wil werken rond praktische en betaalbare technieken en maatregelen voor ammoniakreductie bij de vleesveehouderij.

Deze operationele groep beoogt een groeiende bewustwording bij de vleesveehouders in verband met ammoniakemissie. De sector wordt praktisch wegwijs gemaakt in het toepassen van de goede praktijken toe te passen om zo de uitstoot van ammoniak door hun manier van bedrijfsvoering zo veel mogelijk te beperken. De conclusies gemaakt door vleesveehouders en onderzoekers uit de enquête en uit de discussienamiddagen zullen het vleesveeonderzoek gericht mee helpen aansturen. Ideeën geformuleerd binnen deze operationele groep zullen  waar mogelijk omgezet worden tot concrete innovaties via een bottum up benadering.

Dit zal op termijn voor de Vlaamse vleesveesector leiden tot erkenning van bijkomende PAS- (Programmatorische Aanpak Stikstof -) maatregelen van technieken en management maatregelen en zal zo de sector terug meer mogelijkheden geven.

Duurtijd en partners
1/12/2016 – 30/11/2018

  • Inagro vzw
  • Groene Kring
  • Hilde en Luc Coudeville
  • Demeyere Dirk
  • Innovatiesteunpunt
  • ILVO
  • Vleesveehouders studiekring BWB

Meer info
Inagro vzw | isabelle.vuylsteke@inagro.be

www.inagro.be

Haalbaarheid van het opstellen van een bedrijfsstikstofbalans op een melkveebedrijf met het oog op het reduceren van ammoniakemissies

Korte Samenvatting
De operationele groep ‘‘Haalbaarheid van het opstellen van een bedrijfsstikstofbalans op een melkveebedrijf met het oog op het reduceren van ammoniakemissies’ werd ingediend door innovatiesteunpunt vzw. In deze operationele groep wordt nagegaan op welke manier een bedrijfsstikstofbalans kan ontwikkeld worden voor de Vlaamse rundveebedrijven en op welke manier dergelijke balans kan bijdragen tot een reductie in ammoniakemissie binnen de rundveehouderij.  

Voor veel bedrijven in Vlaanderen betekenen de instandhoudingsdoelstellingen dat ze een groot deel van de ammoniakuitstoot moeten terugdringen. Om deze reductie door te voeren kunnen ze kiezen uit de maatregelen die op de PAS-lijst staan en dus erkend werden. De implementatie van deze maatregelen is echter vaak duur en levert de landbouwer geen bijkomende voordelen of inkomsten. Door runderen gerichter eiwitten te voederen zouden zowel voederkosten als ammoniakemissies gereduceerd kunnen worden. Om dit op een correcte manier te kunnen bekijken is inzicht nodig in de stikstofbalans van een bedrijf.

In Vlaanderen is er op dit moment veel kennis over de stikstofbenutting op bedrijfsniveau, maar deze is versnipperd. De bedoeling is dat alle waardevolle kennis hierover gebundeld wordt. We doen dit door met verschillende stakeholders rond de tafel te gaan zitten. Innovatiesteunpunt, Boerenbond, Inagro, AVEVE, ILVO, Hooibeekhoeve en drie landbouwbedrijven hebben zich geëngageerd om mee te werken aan de operationele groep. Deze operationele groep zal resulteren in een rapport waarin wordt aangegeven welke parameters moeten meegenomen worden bij het opstellen van een bedrijfsstikstofbalans. Een ander rapport zal aanhalen welke informatie zo'n balans geeft over een bedrijf en wat de landbouwer daarmee kan doen.
 

Duurtijd en partners
1/09/2016 – 31/08/2018

  • Innovatiesteunpunt
  • Inagro
  • ILVO
  • Hooibeekhoeve
  • Boerenbond
  • Peeters lv
  • Oostvogels Cis
  • LV Den Hamer
  • AVEVE

Meer info
Innovatiesteunpunt vzw | hanne.leirs@innovatiesteunpunt.be

www.innovatiesteunpunt.be

Geselecteerde operationele groepen oproep 2016 – thema naar keuze

GREEN-AIR : Uitwisseling van groene kennis voor een gezondere binnen- en buitenlucht

Korte Samenvatting
De operationele groep ‘GREEN-AIR : Uitwisseling van groene kennis voor een gezondere binnen- en buitenlucht’ werd ingediend door de Universiteit Gent en heeft als doel om alle actoren betrokken bij het effect van groen op de luchtkwaliteit (zowel binnen als buiten) bij elkaar te brengen en bruggen te slaan tussen de verschillende sectoren.

In dit project worden data verzameld over de extra functies die aan planten kunnen toegeschreven worden zoals luchtzuiverend, therapeutisch, klimaatregelend. Via interactieve sessies, een studiedag en een praktijkgerichte brochure worden deze data overgebracht naar de sector in de brede zin. Hierdoor kan de Vlaamse sierteler zijn teelten afstemmen op een actuele maatschappelijk behoefte, namelijk deze van een bevordering van het binnen- en buitenklimaat. Door deze kennis kan de sector zich bijkomend anders op de markt zetten (zowel lokaal als internationaal) en verwachten we ook een toenemende diversificatie en productie.
Ook de groenvoorzieningssector heeft een directe baat bij de projectresultaten. Zij zijn vragende partij om te weten hoe een aanplant in een stedelijke omgeving het meest optimaal kan gebeuren en met welke factoren er rekening gehouden dient te worden. Ook toeleveringsbedrijven van groen voor gebouwen en constructeurs van verticaal groen of groendaken bekomen objectieve informatie over de luchtzuiverende werking van hun product. Daarnaast kunnen milieudiensten en private en openbare aanbestedingen het integreren van groene elementen op een wetenschappelijke manier staven.
 

Duurtijd en partners
1/10/16 – 30/09/18        

  • Universiteit Gent, Faculteit Bio-ingenieurswetenschappen
  • PCS
  • HoGent
  • ILVO
  • UA
  • VMM
  • Vereniging voor openbaar groen
  • Algemeen verbond van de Belgische siertelers
  • Vlaams milieuplan sierteelt
  • Aquarella
  • Van Hulle B & C
  • Dirk Mermans
  • Boplant
  • Groen TAC

Meer info
Universiteit Gent, Faculteit Bio-ingenieurswetenschappen | mariechristine.vanlabeke@ugent.be

www.horticulture.ugent.be

Controlled Traffic Farming

Korte Samenvatting
De operationele groep ‘Controlled Traffic Farming’ werd ingediend door Inagro vzw en wil een concept voor controlled traffic farming ontwikkelen als smart farming strategie op maat van de bedrijven en op maat van de biologische en gangbare land- en tuinbouw.

Vaste rijpaden voorkomen structuurbederf en compactie van de bodem in het teeltbed tussen de rijpaden. Dit creëert optimale groeicondities voor het bodemleven en plantwortels en zorgt voor een betere infiltratie- en waterbergingscapaciteit. CTF heeft ook voordelen bij mechanische onkruidbestrijding: het veld is eerder betreedbaar en het teeltbed is meer uniform. Hoewel deze voordelen gunstig zijn voor de biologische landbouw, belemmeren bepaalde 'lock-ins' een eenvoudige implementatie op boerderijniveau. In het bijzonder wordt de vraag gesteld naar de toepasbaarheid voor middelgrote bedrijven. Dit project zal landbouwers helpen CTF op hun boerderij te implementeren.

Drie middelgrote biologische boerderijen en een conventionele landbouwer zullen als case dienen voor de implementatie van CTF op hun bedrijf waarbij voor elk geval een SWOT-analyse en een CTF-implementatieplan op bedrijfsniveau wordt gemaakt. Om dit te ondersteunen zal met deze landbouwers zowel de huidige kennis in de literatuur als de bestaande praktijkvoorbeelden onderzocht worden. Een bezoek in het buitenland  aan landbouwers met CTF is eveneens voorzien. De ervaringen van deze vier cases  en de huidige kennis zullen samengevat worden in een verslag dat andere landbouwers moet inspireren en dat verspreid wordt via een demonstratiemoment, een aantal netwerkmomenten en publicaties in de geschreven of digitale landbouwpers.
 

Duurtijd en partners
1/11/16 – 28/02/18

  • Inagro
  • ILVO
  • UGent
  • Van Den Borne Aardappelen
  • Thierry Beaucarne
  • Frank Schelfhout
  • Antoon en Jakob Devreese
  • Hilaire Van Der Haegen nv
  • Agri Lemahieu

Meer info
Inagro vzw | Lieven.delanote@inagro.be en karel.dewaele@inagro.be

www.inagro.be

SOCROSense (soil and crop sensing technologies)

Korte Samenvatting
De operationele groep ‘SOCROSense’ werd ingediend door het Proefstation voor de Groenteteelt vzw en beoogt ondersteuning te bieden aan het gebruik en de implementatie van bodem- en gewassensoren. Verder wordt ook gekeken naar de toekomstperspectieven van GPS technologie gekoppeld aan tal van sensoren.

Enkele jaren geleden hebben de eerste bedrijven geïnvesteerd in een trekker en machinesturing op GPS-signaal. Het rijden op de zogenaamde AB-lijnen waarbij de trekker, al dan niet in combinatie met de machine, nauwkeurigheden kunnen halen van max. 2cm - maar vaak veel nauwkeuriger werken - is op zich niet nieuw meer. De volgende innoverende stap is het koppelen van metingen aan specifieke locaties op een perceel. De mogelijkheden zijn immens, sommige klaar voor de eerste introductie in de praktijk, voor andere is het misschien nog even wachten. Voorbeelden zijn diverse taakkaarten die gemaakt worden op basis van metingen waaraan bemestingen of bespuitingen kunnen afgestemd worden. Detectie van ziektebeelden in gewassen is misschien voor overmorgen.
Deze operationele groep wenst deze innovatie tot bij de land- en tuinbouwers te brengen. Vernieuwende  technieken worden zowel in  België als in de omringende landen opgezocht. Nieuw is ook dat resultaten niet alleen naar het eigen doelpubliek verspreidt wordt, maar dat deze ook in een Europese context gedissemineerd zullen worden op het EIP Agri-platform. Bedoeling is om op langere termijn te komen tot meer samenwerking met andere relevante Europese partners.
Een tweede pijler rond innovatie is om na te denken op welke teelt technische aspecten van een bedrijf de data van GPS-sensoren tot een beter bedrijfsmanagement kunnen leiden. Een brainstorm binnen de expertgroep moet hier frisse ideeën opleveren. Wat mogelijk is, kan binnen het project in praktijk gebracht worden.
 

Duurtijd en partners
01/12/16 – 30/11/18

  • Proefstation voor de Groenteteelt vzw
  • Hooibeekhoeve
  • ILVO
  • KU Leuven
  • Agrometius bvba
  • Hillaire van der Haeghe NV
  • Groentenhof
  • Boomkwekerij De Bruyn
  • Denys Carrots
  • Carolus Trees – Pieter Lemmens
  • Hof Ten Bosch
  • DCM De Ceuster
  • Loonbedrijf Aernouts
  • Loonbedrijf Paulussen

Meer info
Proefstation voor de Groenteteelt vzw | joris.de.nies@proefstation.be

www.proefstation.be

Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling - Europa investeert in zijn platteland.Europese vlag