Praktijkgids Water in de land- en tuinbouw

Op deze pagina:

• Waarom een praktijkgids Water in de land- en tuinbouw?
• Voor welke uitdagingen staat de Vlaamse land- en tuinbouwer op het gebied van water?
• Welke inspanningen levert de sector vandaag?
• Hoe kan ik als Vlaamse land- en tuinbouwer nog beter inspelen op de doelstellingen van het waterbeleid?
• Duurzaam watergebruik op het land- en tuinbouwbedrijf: een haalbare kaart?

Contact

Waarom een praktijkgids Water in de land- en tuinbouw?

Stijgt uw waterfactuur ook?
Wist u dat Vlaanderen met een onveranderd beleid afstevent op verdroging?
Bent u in de zomer ook al geconfronteerd geweest met de gevolgen van droogte?
Kunt u bijdragen aan het beheer van waterlopen en grondwater?

Als landbouwer speelt u, net als de industrie en de gezinnen, een belangrijke rol bij de bescherming van de watervoorraden en bij de realisatie van een goede chemische, ecologische en kwantitatieve toestand van waterlopen en grondwater.

Met deze gids moedigen we als Vlaamse overheid, beleidsdomein Landbouw en Visserij u aan hier actief aan mee te werken.

We hechten niet enkel aandacht aan de naleving van bestaande verplichtingen.
Deze praktijkgids reikt u ook goede landbouwmethoden en -technieken aan die u op het bedrijf kan inzetten om efficiënt en verstandig om te gaan met water.
Alleen zo kunnen we de beschikbaarheid van water veilig stellen voor de toekomst.

Voor welke uitdagingen staat de Vlaamse land- en tuinbouwer op het gebied van water?

Het Europese waterbeleid streeft niet enkel naar een goede chemische toestand van het watersysteem, maar ook naar een goede ecologische en kwantitatieve toestand tegen 2015. Elke land- en tuinbouwer zal, nog meer dan nu al het geval is, met de waterproblematiek in al zijn facetten geconfronteerd worden.

De waterbeheerplannen, goedgekeurd door de Vlaamse Regering, bevatten de maatregelen en acties die nodig zijn om het huidige waterbeleid in Vlaanderen te realiseren. Het gaat om lopende maatregelen of maatregelen die bijkomend gepland worden.
Zie website Coördinatiecommissie Integraal Waterbeleid (CIW)

Welke inspanningen levert de sector vandaag?

De land- en tuinbouwsector heeft de voorbije jaren al belangrijke inspanningen geleverd die positief bijdragen aan de chemische en ecologische toestand van het watersysteem. De daling van het stikstofoverschot met 68% en het fosforoverschot met 95% (berekend op de bodembalans van de landbouw) tussen 1990 en 2007 is ontegensprekelijk zeer belangrijk. Ook het verminderd gebruik van gewasbeschermingsmiddelen net als het federale beleid over toegelaten producten, illustreren dit.

Hoe kan ik als Vlaamse land- en tuinbouwer nog beter inspelen op de doelstellingen van het waterbeleid?

De Vlaamse land- en tuinbouw is de grootste ruimtegebruiker en ruimtebeheerder, met een areaal van 620.161 ha aan cultuurgrond in 2009.

De Vlaamse land- en tuinbouw besteedt veel aandacht aan nieuwe ontwikkelingen, nieuwe investeringen en innovatie als antwoord op nieuwe verwachtingen van de maatschappij. Nu al hebben heel wat bedrijven aandacht voor de waterproblematiek.

Als innovatieve ondernemer staat u voor de uitdaging om een goede toestand van het oppervlaktewater en het grondwater te realiseren. U kunt dat doen door:

• rationeel en duurzaam om te gaan met water;
• de verontreiniging van oppervlaktewater en grondwater verder te verminderen en te voorkomen  door:
• efficiënt om te gaan met nutriënten;
• efficiënt om te gaan met gewasbeschermingsmiddelen;
• een goed afvalwaterbeheer te voeren.
• het landbouwgebruik af te stemmen op de doelstellingen van het watersysteem;
• water in de open ruimte plaats te bieden.

U werkt mee aan een goed afvalwaterbeheer door:

• het naleven van wettelijke vereisten en het zuiveren van afvalwater via kleinschalige afvalwaterzuiveringsinstallaties;
• in de veehouderij op een correcte manier om te gaan met afvalwaterstromen die al dan niet mest bevatten en met spuiwater van luchtwassers;
• in de tuinbouw op een correcte manier om te gaan met spuistroom afkomstig van teelten op groeimedium.

Deze praktijkgids wil u hierbij ondersteunen.

Duurzaam watergebruik op het land- en tuinbouwbedrijf: een haalbare kaart?

In de rubriek duurzaam watergebruik willen we u wegwijs maken in:

• de voordelen en het belang van een rationeel gebruik van water op het land- en tuinbouwbedrijf;
• de wettelijke verplichtingen die u moet naleven voor het gebruik van water op het land- en tuinbouwbedrijf;
• het nut van een wateraudit op het land- en tuinbouwbedrijf;
• landbouwmethoden en -technieken die u kan inzetten om water te besparen, om water te hergebruiken en om alternatieve waterbronnen te benutten:
• op een melkveebedrijf
• in de varkenshouderij
• in de pluimveehouderij
• in de vleesvee- en kalverhouderij
• op een glastuinbouwbedrijf
• bij hydrocultuur van witloof
• in de sierteelt met de focus op openluchtteelten
• in de openluchtgroenteteelt
• in de fruitteelt

Elke land- en tuinbouwer moet nadenken over duurzaam en zuinig omgaan met water. Integraal waterbeleid biedt ook kansen voor land- en tuinbouwers. Sommige bedrijven hebben nu al grote inspanningen geleverd, denk maar aan de gesloten watercirculatiesystemen in de glastuinbouw of het gebruik van alternatieve waterbronnen in de veehouderij. Beredeneerd omspringen met water is immers ook economisch voordelig.