Rationeel strogebruik en -verdeling

Het gebruik en verbruik van stro is momenteel erg actueel, omwille van de extra dure prijs en de weerslag hiervan op de stijgende kosten. De mogelijkheden om het stroverbruik in de stal te verminderen zijn echter beperkt en sterk verschillend afhankelijk van het staltype.

Op deze pagina:

Inleiding

De prijs van het stro vertoont over de laatste 10 jaar een stijgende tendens. Maar vooral de laatste maanden is mede door de lage opbrengst de prijs fel gestegen, van gemiddeld minder dan 5 euro/100 kg tot momenteel 10 euro/100 kg of zelfs meer.

Een dagelijks verbruik van gemiddeld 5 kg per dier en per dag aan een zeer lage kostprijs van 5 euro/100 kg betekent een uitgave van 0,25 euro. Dit is in het gunstigste geval toch al één zevende van de variabele kost per dier per dag.

Naar begin van document

Welk stro verkiezen?

Het stro dient schimmelvrij en droog te zijn. Tarwestro is beter dan gerststro voor wat de vochtopname en de structuur van de stromest betreft. Kort stro heeft het voordeel dat het beter te verdelen is en iets beter absorbeert . Voor hellingstallen is de vezellengte bij voorkeur 8 à 15 cm omdat in dit geval het stro beter schuift.

Staltype

Het staltype is het meest bepalend voor het stroverbruik. Jammer genoeg kan hier op korte termijn weinig aan veranderd worden.

Bindstallen hebben een laag stroverbruik maar vragen echter een hogere arbeid.

Een volledig ingestrooide potstal heeft als voordelen: een lage investeringskost, een hoge mate van dierenwelzijn en een lage arbeidskost. Het stroverbruik is echter hoog.

Gedeeltelijk ingestrooide boxen met vooraan een loop- en eetruimte in rooster of volle vloer die regelmatig moet uitgemest worden, doen het beter en geven een besparing van 20 tot 30 % ten opzichte van volledig ingestrooide stallen.

Gedeeltelijk ingestrooide stallen (met vooraan een loop- en eetruimte in rooster of volle vloer) en hellingstallen (met een vlakke vloer aan het voederhek)

Een alternatief zijn de hellingstallen. Meestal zijn deze uitgevoerd met een vlakke vloer aan het voederhek, die regelmatig uitgemest wordt of voorzien is van een mestschuif. Doordat de dieren iets meer geordend gaan liggen, bespaart men op plaats en stro.

Bij de omgekeerde hellingstal gebeurt de afvoer van mest buiten de stal wat een bijkomend voordeel kan zijn. Door hun hoge veebezetting kent dit staltype het laagste stroverbruik: 5-6 kg voor volwassen dieren.

Het gemiddelde stroverbruik per dier per dag is in een bindstal 1-3 kg, in een ingestrooide stal 5-10 kg, in een gedeeltelijke ingestrooide stal 4-6 kg en in een hellingstal 3-5 kg. Deze cijfers geven een gemiddeld beeld maar kunnen in de praktijk nog sterk variëren.

Arbeid

Stro kan mechanisch of manueel verdeeld worden. Handmatig instrooien kan soms zwaar zijn en is tijdrovend. Bij het verdelen tussen de dieren kunnen ongelukken gebeuren.

De stro-opslag moet zo gekozen zijn dat de ventilatie niet gehinderd wordt. Bij opslag boven de boxen, is het ten sterkste aan te raden om voldoende ruimte boven de balen en/of tussen de balen te laten voor verluchting.

Mechanisch strooien bespaart op arbeid en soms op stro. Maar deze systemen geven een bijkomende kost en vergroten de kans op ongelukken doordat stof en steentjes in de box geblazen worden. Door het extra stof zullen ventilatieopeningen sneller dichtslippen.

Verschillende stroverdelers zijn op de markt beschikbaar, zoals stroblazers in combinatie met een voedermengwagen of een automatisch dropsysteem op rails boven de stroruimte.

Besparen op stro kan niet onbeperkt!

Stro heeft een belangrijke invloed op hygiëne, ziektedruk en dierenwelzijn. Ziekten ontstaan door een samenspel van factoren met betrekking tot de omgeving, het dier en de kiemen. Ter voorkoming van ziekten is het heel belangrijk dat de dieren in een droge, propere, frisse en tochtvrije omgeving worden gehouden. Bijgevolg is nat, vuil strooisel uit den boze.Tevens houdt stro de dieren proper. Vanaf dit jaar wordt hierop streng gecontroleerd vooraleer de dieren worden aanvaard voor de slacht. Dieren in categorie 3 (sterk bevuilde dieren) worden niet meer aanvaard.

Tenslotte moeten kalveren tot een leeftijd van 14 dagen verplicht op stro gehouden worden (volgens het KB van 23 januari 1998).

Alternatieven

Er zijn in beperkte mate andere middelen te gebruiken, al dan niet in combinatie met stro. Natuurhooi kan eventueel stro vervangen in een hellingstal voor jongvee. Maar het verbruik ligt zeker hoger en bij gebruik van een mestschuif worden er meer ‘proppen’ gevormd.

Conclusie

De mogelijkheden om stro te beperken of te vervangen zijn eerder beperkt. Het staltype is doorslaggevend naar stroverbruik toe. Bij de stalkeuze zou een afweging van de investeringskosten met de strokosten bepalend moeten zijn. Arbeid kan beperkt worden door middel van mechanisatie, maar let hier vooral op de veiligheid. Kort stro neemt meer vocht op en zou hierdoor een besparing kunnen opleveren. Hou rekening met de omgeving en de netheid van de dieren en strooi in functie van wat je ziet.

Vlaamse overheid, Departement Landbouw en Visserij
Laurence Hubrecht
Suzy Van Gansbeke