Hittestress bij rundvee

Algemeen

De zomers van 2018 en 2019 waren zeer droog en warm. Met de klimaatverandering zouden dergelijke zomers meer voorkomen. Niet alleen planten maar ook dieren lijden hieronder. In 2019 stierven tijdens de hittegolf meer dieren dan normaal. Als droogte gepaard gaat met aanhoudende hoge temperaturen, ondervinden de dieren vooral hinder in de vorm van hittestress, zowel op stal als buiten. In de stal zijn maatregelen nodig om de temperatuur niet te ver te laten oplopen. Buiten de stal moeten dieren zich kunnen beschermen tegen de zon via beschutting (al dan niet van natuurlijke aard).
Daarnaast is het van groot belang dat dieren over voldoende drinkwater en voeder van goede kwaliteit beschikken. Indien er onvoldoende kwalitatief weidegras aanwezig is, is bijvoedering noodzakelijk.

Het is duidelijk dat droogte op middellange termijn zoals in 2018 en 2019 gevolgen kan hebben op de voederprijzen en de productieresultaten, en dus ook op de rendabiliteit van de bedrijven.

Dieren met hittestress

Door de dieren te observeren kunt u vaststellen of ze al dan niet te kampen hebben met hittestress.
Een dier met hittestress zal proberen om zoveel mogelijk warmte af te geven. Runderen zullen in de mate van het mogelijke schaduw opzoeken. Ze zullen ook meer gaan rechtstaan omdat ze in deze houding meer warmte kwijt kunnen raken dan in liggende positie. Hun bewegingen worden trager en door een versnelde ademhaling proberen ze ook warmte kwijt te raken. Daarnaast zult u runderen vaker rond de drinkplaatsen vinden en zullen ze meer drinken.
De vertering bij runderen produceert veel warmte: onder hittestress zullen ze daarom minder eten, wat mogelijk kan leiden tot pensverzuring. 
Als gevolg van dit alles produceren ze minder melk en bestaat er een hoger risico op pensverzuring en klauwproblemen.

Bij aanhoudende hoge temperaturen kunt u volgende maatregelen nemen:

  • op de weiden schaduw creëren zal zeker helpen om de dieren verkoeling te bieden. Dit kunt u door:
  • het klimaat van een stal is bij hoge tot extreem hoge temperaturen beter dan op de weide. Bij weidegang rond de stal kunt u dieren daarom op de warmste momenten van de dag beter binnenhouden. Overweeg om ze eventueel enkel ’s nachts buiten te laten wanneer de hitte enkele dagen aanhoudt
    • het klimaat in de stal verbeteren (afkoelen) kan door de natuurlijke en/of mechanische ventilatie te optimaliseren. Ventilatoren zorgen door een verhoogde luchtsnelheid voor een lagere gevoelstemperatuur
    • sproei- of vernevelinstallaties in combinatie met ventilatie zal het klimaat in de stal nog verder verbeteren. Zeker bij een temperatuur boven de 26°C
  • bij temperaturen boven de 25°C stijgt de waterbehoefte met 30 tot 40%. Melkkoeien drinken, afhankelijk van hun lactatieperiode en melkproductie 80 tot 150 liter water per dag. Voldoende en vers water is dus zeker een aandachtspunt tijdens warme perioden
  • broei in het voeder zal de voederopname doen dalen. Voeder aanbieden in kleine porties vermindert de kans op broei. Ook voederen in een koelere periode (’s avonds en in de vroege ochtend) kan dit probleem deels verhelpen
  • besteed extra aandacht aan de hoogdrachtige dieren

Meer informatie vindt u op de website van