Verhogen van het organische koolstofgehalte - 2026 (ER)

^{Aanpassingen 13/04/2026: verduidelijking ‘bouwland of blijvende teelt’ onder subsidievoorwaarden maatregel 2 en maatregel 3 
Aanpassingen 31/07/2026: Toevoegen nieuw aangesloten labo: Viaverda vzw}

Bodems met een goed gehalte aan organische koolstof zijn beter bestand tegen erosie, zijn vruchtbaarder en kennen een betere waterhuishouding waardoor ze beter gewapend zijn tegen droogte of wateroverlast. Met verschillende maatregelen worden landbouwers gestimuleerd het organische koolstofgehalte in de bodem van hun percelen te verhogen. Dit kan door het gebruik van producten met een hoog koolstofgehalte, zoals stalmest, champost, compost of houtsnippers op percelen of via een aangepast teeltplan. Bij een aangepast teeltplan wordt door het gericht inzetten van teelten en teeltcombinaties een organische koolstoftoename gerealiseerd die op het volledige bedrijf aan een minimumdrempel moet voldoen. Indien u naast deze  maatregelen ook goede bodemanalyse-resultaten kan voorleggen, wordt een extra vergoeding voorzien.  

Samenvattende info:

• Actieve landbouwer
• Eenjarige ecoregeling, jaarlijks aan te vragen
• Subsidiebedrag afhankelijk van de gekozen maatregel: 50 – 602,5 euro/ha

Subsidievoorwaarden

Algemene voorwaarden 

• U leeft de voorwaarden na die vermeld zijn op de webpagina ‘Ecoregelingen en agromilieuklimaatmaatregelen: Overzicht en algemene voorwaarden’.
• U bent actieve landbouwer in het kader van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) (zie fiche ‘GLB – Actieve landbouwer’ op de webpagina ‘Actieve landbouwer’).
• Het perceel is subsidiabel landbouwareaal.
• Het perceel is gelegen in het Vlaams Gewest of Brussels Hoofdstedelijk Gewest
• Het perceel moet in eigen gebruik zijn gedurende de teeltperiode van de hoofdteelt.
• U geeft ieder perceel in kwestie aan in de verzamelaanvraag en meldt elke wijziging van de initiële aangifte zodra die wijziging zich voordoet.
• Er mogen op het perceel geen wettelijke verplichtingen van toepassing zijn die de uitvoering van een of meer gelijkaardige voorwaarden vereisen die minstens zo ver gaan als de subsidievoorwaarden voor deze maatregel.
• Er mag op het perceel in hetzelfde jaar géén andere subsidie met één of meer gelijkaardige voorwaarden worden verleend. 

Maatregel 1: Het verhogen van het organische koolstofgehalte via het teeltplan

• Het perceel was bouwland in 2024 en 2025.
• De maatregel wordt toegepast op het volledige areaal bouwland dat in aanmerking komt voor deze maatregel van het bedrijf. Percelen met bepaalde steunaanvragen komen niet in aanmerking (combinaties na te kijken in Tabel: Combinatiemogelijkheden ecoregelingen en agromilieuklimaatmaatregelen uit PDPOIII en het GLB strategisch plan 2023-2027 die u kan vinden op de webpagina ‘Gebundelde fiches, tabellen, formulieren’. ’).
• Enkel toepasbaar als het areaal bouwland dat in aanmerking komt minimum 0,50 ha bedraagt.
• Alle teelten die deel uitmaken van het teeltplan, zijn zichtbaar aanwezig tijdens de verwachte groeiperiode en zijn normaal ontwikkeld zodat het doel van de inzaai van de teelt effect heeft, namelijk een effectieve verhoging van het koolstofgehalte in de bodem vooraleer de teelt wordt geoogst of terug wordt ingewerkt.
• Via het teeltplan wordt er per hectare bouwland dat in aanmerking komt gemiddeld minstens 1.250 kilogram effectieve organische koolstof (EOC) toename gerealiseerd.
• Een hogere toename leidt tot een hoger bedrag (zie subsidiebedrag).
• Een indicatie van het effectieve organische koolstofgehalte van de teelten kan online geraadpleegd worden in de tabel ’Tabel aanbreng organisch koolstof via teeltplan’ op de webpagina ‘Gebundelde fiches, tabellen, formulieren’.
• De landbouwer zal, wanneer hiernaar gevraagd wordt, voor sommige teelten (zoals korrelmaïs (202) moeten kunnen aantonen via de LV-AgriLens app dat het effectief om die teelten gaat. Indien dat niet kan worden aangetoond, wordt de EOC-waarde aangepast naar het gewas dat werkelijk werd ingezaaid. Als bewijs voor korrelmais moet er met de LV-AgriLens app een duidelijke foto worden genomen van de oogstresten tijdens of na de oogstwerkzaamheden.

Maatregel 2: Het gebruik van producten met een hoog koolstofgehalte

• Het perceel was bouwland of een blijvende teelt (geen blijvend grasland) in 2024 en 2025, en als dusdanig aangegeven in de verzamelaanvraag ⁽¹⁾.
• De maatregel wordt toegepast op perceelsniveau. Er wordt een subsidiebedrag toegekend wanneer op een perceel bouwland of een blijvende teelt (geen blijvend grasland) een bepaalde hoeveelheid van het product wordt toegediend.
• Combinaties van producten met een hoog koolstofgehalte zijn mogelijk, binnen de wettelijke grenzen. Maximum twee producten kunnen gecombineerd worden op een perceel.
• Volgende producten met bijkomende voorwaarden kunnen in aanmerking komen:
  • Compost:
    • Het perceel moet in eigen gebruik zijn voor bemesting en voor de hoofdteelt.
    • Minstens 10 ton compost per ha.
    • Extern aangekochte compost van erkende compostinstallaties (met VLACO attest). U moet beschikken over de facturen op naam voor deze compost. Indien geen facturen beschikbaar zijn, dan moet u de noodzakelijke mesttransportdocumenten ter beschikking hebben cfr. het mestdecreet.
    • Boerderijcompost, van eigen bedrijf en/of in samenwerkingsverband. U moet over een register beschikken, U mag zelf kiezen in welke vorm u dat register bijhoudt. Er is geen specifiek register nodig van een bepaalde instantie. In het register moet voor elk ingaand product de datum en de hoeveelheid worden geregistreerd die in de eigen composteerinstallatie gaat en waarin eveneens alle uitgaande hoeveelheid compost op datum wordt geregistreerd.
  • Stalmest of champost:
    • Het perceel moet in eigen gebruik zijn voor bemesting en voor de hoofdteelt
    • Minstens 15 ton stalmest of 10 ton champost per ha.
    • Stalmest of champost van het eigen bedrijf of extern verkregen.
    • Stalmest bestaat uit een mengsel van stro, houtkrullen, vlaslemen of miscanthus en uitwerpselen van runderen, paarden, schapen, geiten of varkens. Mengsels met uitwerpselen van pluimvee worden niet beschouwd als stalmest. Stalmest heeft een droge stofgehalte van minimaal 20 procent. De vaste mest in het mengsel moet afkomstig zijn van dieren die zijn gehuisvest in ingestrooide stallen of van het bewerken van dierlijke mest met stro. De normbepalingen van het mestdecreet mogen niet overschreden worden. Stalmest mag afkomstig zijn van eigen dieren of van een derde. Indien de stalmest afkomstig is van een derde dan moet u de noodzakelijke mesttransportdocumenten ter beschikking hebben cfr. het Mestdecreet.
    • Ook voor champost mogen de normbepalingen van het mestdecreet niet overschreden worden. Indien champost afkomstig is van een derde dan moet u de noodzakelijke mesttransportdocumenten ter beschikking hebben cfr. het Mestdecreet.
  • Houtsnippers:
    • Het perceel moet in eigen gebruik zijn voor bemesting en voor de hoofdteelt.
    • Minstens 10 ton houtsnippers per ha afkomstig van het eigen bedrijf.
    • De houtsnippers mogen slechts eenmaal per vijf jaar op eenzelfde perceel aangevoerd worden.
    • De landbouwer zal van elk perceel waarop houtsnippers worden aangevoerd door middel van een foto moeten kunnen aantonen dat er effectief op dat perceel houtsnippers werden aangevoerd. De foto wordt bij voorkeur genomen met de LV-AgriLens app. De foto dient genomen te worden op het moment dat de houtsnippers worden uitgespreid of ondergewerkt op het perceel.
    • Indien er geen afdoende bewijs voor de aanbreng van houtsnippers beschikbaar is, wordt de bijkomende bestemming houtsnippers niet aanvaard.
    • De herkomst van de houtsnippers moet worden aangegeven. De bedrijfseigen houtkanten, hagen en heggen, hout van het rooien van fruitbomen of boomkweek moeten aangegeven worden in de eigen verzamelaanvraag. Indien houtsnippers afkomstig zijn van bedrijfseigen knotbomen, moeten de knotbomen aanwezig zijn in een lopende beheersovereenkomst. Indien deze houtachtige elementen niet of onvoldoende aanwezig zijn in de eigen verzamelaanvraag of in de lopende beheerovereenkomst om met de gebruikte omrekeningsfactoren de hoeveelheid houtsnippers te verklaren, dan zal de bijkomende bestemming voor het verhogen van het koolstofgehalte met houtsnippers niet aanvaard worden.
    • Gebruikte omrekeningsfactoren:

Maatregel 3: Het bereiken van de streefzone voor het organische koolstofgehalte

• Het perceel was bouwland of een blijvende teelt (geen blijvend grasland) in 2024 en 2025, en als dusdanig aangegeven in de verzamelaanvraag ⁽¹⁾.
• De maatregel kan enkel toegepast worden in combinatie met maatregel 1 en/of maatregel 2 waarbij voor die maatregel(en) aan de subsidievoorwaarden is voldaan op hetzelfde perceel als waar maatregel 3 wordt aangevraagd.
• Elk perceel bouwland of een blijvende teelt kan maar éénmaal per vijf jaar in aanmerking komen voor de subsidie.
• Er wordt voor elk perceel waarvoor de maatregel wordt aangevraagd een staal uit het jaar van aanvraag aangeleverd dat aantoont dat het perceel in goede bodemconditie (%OC en pH) is. 

• U laat de bodemstalen nemen op uw percelen en analyseren door een erkend laboratorium dat geconnecteerd is met DjustConnect. Momenteel zijn deze labo’s geconnecteerd voor het bodempaspoort: Bodemkundige dienst van België vzw, Inagro vzw, Labo VVK en Viaverda . De data worden ten laatste 31 december 2026 ontsloten via het bodempaspoort, dat beschikbaar is op het e-loket Landbouw en Zeevisserij. Meer informatie over het bodempaspoort vindt u terug op de website www.vlaanderen.be/landbouw/bodempaspoort.

Subsidiebedrag

Maatregel 1: Teeltplan

Het voorziene subsidiebedrag is afhankelijk van de hoeveelheid effectieve organische koolstof die wordt toegediend op het volledige areaal bouwland dat in aanmerking komt voor deze maatregel:

Maatregel 2: Gebruik van producten met hoog koolstof-gehalte

Het voorziene subsidiebedrag is afhankelijk van het soort product dat wordt toegediend op het perceel bouwland of blijvende teelt:

Maatregel 3: bereiken van streefzone (OC-gehalte en pH-waarde)

Bijkomende vergoeding per hectare mits goede resultaten: 60 euro/ha. 

Subsidieaanvraag

De subsidieaanvraag voor maatregel 1 ‘verhogen van het effectieve organische koolstofgehalte van bouwland via het teeltplan’ zal via de verzamelaanvraag 2026 verlopen. In het scherm ‘Verhogen organisch koolstofgehalte teeltplan’ onder het menu-item ‘Plant/bodem’ wordt jaarlijks aangevinkt dat men wil deelnemen aan de subsidiemaatregel. Het aanvinken van de maatregel moet uiterlijk 31 mei 2026 gebeuren. 

De subsidieaanvraag voor maatregel 2 ‘het gebruik van producten met een hoog koolstofgehalte’ verloopt ook via de verzamelaanvraag 2026. In het scherm ‘Deelnameverklaring’ onder het menu-item ‘Plant/bodem’ wordt jaarlijks aangevinkt voor welke producten (compost, stalmest/champost, houtsnippers) men wil deelnemen uiterlijk 31 mei 2026. Bovendien moet hier ook een bijkomende bestemming opgegeven worden bij de percelen uiterlijk 31 oktober 2026. Per perceel kunnen slechts 2 bijkomende bestemmingen van maatregel 2 (OCC, OCM, OCH) worden gezet. Indien men hagen/heggen wil aangeven in de verzamelaanvraag als herkomstbron voor houtsnippers, kan dit in het scherm ‘Landschapselementen’ onder het menu-item ‘Plant/Bodem’. 

Voor maatregel 3 ‘bereiken van de streefwaarde %OC en pH’ moet de bijkomende bestemming ‘OCS’ gezet worden op het perceel uiterlijk 31 mei 2026.

Subsidie combineren met andere subsidies

In bepaalde gevallen kunnen de subsidies voor ecoregelingen gecombineerd worden met elkaar of met andere subsidies zoals agromilieuklimaatmaatregelen of bio-hectaresteun. Zie combinatietabellen voor welke combinaties mogelijk zijn. 

Aandachtspunten

• De deelnameverklaring voor het aanbrengen van compost, stalmest, champost en houtsnippers moet uiterlijk 31 mei aangevinkt zijn, maar de bijkomende bestemming OCC, OCM, OCH op de percelen kan toegevoegd en gewisseld worden tot uiterlijk 31 oktober.
• Voor deze maatregel moeten voor verschillende onderdelen foto’s genomen worden, bij voorkeur met de LV-AgriLens app. Indien de foto’s niet genomen worden met de LV-AgriLens app, moeten er voldoende herkenningspunten aanwezig zijn. De verschillende foto’s moeten enkel ingestuurd worden indien het Agentschap hiernaar vraagt. Op de gevraagde foto moet een groot deel van het perceel zichtbaar zijn, alsook de gevraagde landbouwpraktijk (vb. dorser en gewasresten bij het oogsten van korrelmaïs, aanbrengen van houtsnippers). Meer info vindt u op de webpagina van LV-AgriLens
• Niet elk perceel komt in aanmerking voor de maatregel Verhogen organische koolstofgehalte via teeltplan, zoals percelen die geen bouwland waren in 2024 en 2025 of percelen met bepaalde bijkomende bestemming. In het scherm van deze maatregel in de Verzamelaanvraag zie je een duidelijk overzicht van de percelen die wel in aanmerking komen. In de combinatietabellen kan u nagaan welke combinaties mogelijk zijn.
• Knotbomen zonder beheersovereenkomst komen niet in aanmerking als herkomstbron voor de houtsnippers voor maatregel 2, aanbreng van producten met hoge organische koolstof – houtsnippers.
• Houtsnippers voor maatregel 2 moeten bedrijfseigen zijn. Houtsnippers van hagen/heggen of houtkanten van particulieren (tuinen) of andere niet-bedrijfseigen herkomstbronnen, zijn niet toegelaten.^.
• Voor maatregel 3, bereiken van de streefzone voor %OC en pH, komen staalnames van voorgaande campagnes niet in aanmerking. De stalen moet genomen zijn in 2026.
• Voor maatregel 3, bereiken van de streefzone voor %OC en pH: Laat uw bodemstalen analyseren door een erkend labo dat geconnecteerd is met DjustConnect. Enkel van deze labo’s kunnen de gegevens doorstromen naar het bodempaspoort en kan u hiervoor steun ontvangen. Momenteel zijn deze labo’s geconnecteerd voor het bodempaspoort: Bodemkundige dienst van België vzw, Inagro vzw, Labo VVK en Viaverda vzw.
• Voor maatregel 3, bereiken van de streefzone voor %OC en pH: Door deel te nemen aan deze ecoregeling, geeft u automatisch toestemming om de resultaten van bodemstalen van de bodemparameters pH en organische koolstofgehalte automatisch te laten doorstromen naar het bodempaspoort via DjustConnect. In DjustConnect zal een datakaartje getoond worden op uw DjustConnect-Dashboard dat aangeeft dat deze data zullen doorstromen naar het bodempaspoort. U hoeft hier geen extra toestemming meer te geven.
• Voor maatregel 3, bereiken van de streefzone voor %OC en pH: De doorgestroomde resultaten zijn te raadplegen in de tegel “Bodempaspoort” op het e-loket. Deze tool is ook consulteerbaar via smartphone. Meer informatie over het bodempaspoort vindt u terug op de website.
• De noden gekoppeld aan deze maatregel zijn terug te vinden in de tabel: ‘Noden volgens maatregelen’ op de webpagina 'Gebundelde fiches, tabellen, formulieren'.

Nieuw in 2026

• Voor het gebruik van producten met een hoog koolstofgehalte stalmest of champost is het vanaf 2026 niet meer nodig foto’s als bewijsmateriaal bij te houden. Voor de aanbreng van houtsnippers blijft het wel noodzakelijk om foto’s te nemen als bewijsmateriaal.
• Voor de ecoregeling ‘Verhogen organische koolstof – aanvoer van stalmest’ is het minimumtonnage aangepast van 10 naar 15 ton/ha. Voor de aanbreng van champost, compost of houtsnippers blijft de minimale hoeveelheid 10 ton/ha. Vanaf 2026 zijn er geen foto’s meer nodig als bewijs.
• Voor de ecoregeling ‘Verhogen organische koolstof – aanvoer van houtsnippers’ is er geen verplichting meer voor het onderwerken van de houtsnippers.