Duurzaam watergebruik voor substraatteelt in de glastuinbouw

bakOp deze pagina:

 

De glastuinbouwsector kent diverse teelten en teeltsystemen. Bepaalde gewassen worden in de grond geteeld, anderen op een substraat of los van de grond (grondloos). Sinds de jaren ‘80 is een deel van de sierteelt, groenteteelt en aardbeienteelt onder glas geëvolueerd van een teelt in volle grond naar een substraatteelt.

Water is één van de belangrijkste productiefactoren in de glastuinbouw. Maar water is niet onbeperkt voorradig en ook andere sectoren hebben nood aan grote hoeveelheden water. Zuinig omspringen met water is daarom belangrijk. In de rubriek 'Duurzaam watergebruik – algemeen' vindt u meer informatie over het belang van duurzaam watergebruik.

serreBij teelten op substraat kan het irrigatiewater dat niet door de gewassen wordt opgenomen, worden opgevangen. Aangezien in dit (drain)water nog voedingsstoffen aanwezig zijn, is het waardevol om het opnieuw te gebruiken. Voordelen van het hergebruiken van drainwater zijn de besparing van water en meststoffen en het vermijden van verliezen naar het milieu.

De kwaliteitseisen voor het aanmaakwater bij hergebruik zijn strenger dan bij het niet hergebruiken van drainwater. De keuze van de waterbron is bijgevolg van groot belang.

Een wateraudit geeft u inzicht in de waterstromen en toont u de alternatieve mogelijkheden voor uw bedrijf.

Voor welke toepassingen in de glastuinbouw is water nodig?

Het water op glastuinbouwbedrijven (substraatteelt en teelt los van de grond) wordt voor het overgrote deel gebruikt voor irrigatie en broezen. Bij het broezen wordt water verneveld over het gewas of in de teeltruimte gebracht om de luchtvochtigheid te verhogen. Daarnaast is er water nodig voor het spoelen van (zand)filters, het verbruik van de ontijzeringsinstallatie, het reinigen van de serres, loodsen, machines, materialen en verharde oppervlakten, de aanmaak van gewasbeschermingsmiddelen en de sanitaire voorziening (personeel). Op bepaalde bedrijven komt ook dakberegening voor.

Hoeveel water wordt gebruikt in de glastuinbouw?

Voor glasteelten kan het jaarlijkse waterverbruik voor irrigatie oplopen tot meer dan 1.000 l/m² (> 10.000 m³/ha). Het waterverbruik voor de andere doeleinden is in vergelijking met de hoeveelheid irrigatiewater klein tot verwaarloosbaar. Zo wordt het verbruik van sanitair water geschat op 30 m³ water per persoon per jaar, voor de reiniging van het bedrijf op 5 m³/jaar. Het verbruik voor het terugspoelen van de zandfilter bedraagt ongeveer 500 m³ voor een bedrijf tussen 1 en 2 ha.

Het totale waterverbruik voor de teelt van vruchtgroenten onder glas in Vlaanderen, waarvan de meerderheid geteeld wordt op substraat, bedraagt ongeveer 6 à 7 miljoen m³ per jaar of 1.000 l/m². Er zijn verschillen te noteren tussen de verschillende vruchtgroenten. De watergift per dag varieert van 0,3 tot 8 l/m², afhankelijk van de groente, het seizoen en de gewasstand.

Voor snijbloemen varieert de dagelijkse watergift van 2 l/m² in de winter tot 10 l/m² in de zomer. In de azaleateelt wordt per gietbeurt gemiddeld 8 l/m² geïrrigeerd, afhankelijk van de gietwijze en van de ouderdom van de planten. In de zomer gebeurt dit elke dag, op extreem warme dagen twee- of driemaal per dag voor de oudste planten, in de winter wekelijks tot driewekelijks.

In de aardbeienteelt is het waterverbruik afhankelijk van het aantal teelten per jaar en van het weer (zonnig of bewolkt). Bij drie teelten per jaar varieert het waterverbruik tussen 1.350 en 1.850 l/m² (voor druppelen, dakberegening en broezen).

Meer info

Marleen Mertens
Tel. 09 276 28 47
e-mail: marleen.mertens@lv.vlaanderen.be